Ἡ μητρική γλώσσα τοῦ δυτικοῦ πολιτισμοῦ
Ο ΕΟΡΤΑΣΜΟΣ ΦΕΤΟΣ, γιά πρώτη φορά μετά τήν ἀνακήρυξη ἀπό τήν UNESCO τῆς 9ης Φεβρουαρίου ὡς παγκόσμιας ἡμέρας τῆς ἑλληνικῆς γλώσσας, δίνει τήν εὐκαιρία νά ἀναδειχθεῖ περισσότερο ἡ καίρια σημασία τῆς ἑλληνικῆς γλώσσας ὄχι μόνο ὡς μιᾶς γλώσσας μέ λαμπρό παρελθόν 40 αἰώνων, ἀλλά καί ὡς ἕνα ἀπαραίτητο σύγχρονο ἐφόδιο. Τό ἐξέφρασε πολύ παραστατικά πρό καιροῦ ὁ καθηγητής τοῦ Πανεπιστημίου τοῦ Μόντρεαλ Ζάκ Μπουσάρ:
«Δηλώνω ἐνσυνείδητα ὅτι πολύ τυχερός εἶναι αὐτός πού σκέφτεται καί μιλάει ἑλληνικά, γιατί ἔχει τή δυνατότητα – ἄν θέλει – νά ἐμβαθύνει στήν ἑρμηνεία τοῦ σύμπαντος μέ τή μητρική γλώσσα τοῦ δυτικοῦ πολιτισμοῦ. Ἡ ἑλληνική, μέ τή λογική καί τόν θησαυρό βασικῶν ἐννοιῶν πού διαθέτει, στηρίζει κάθε μορφωμένο ἄνθρωπο τῆς ἐποχῆς μας πού ἐπιθυμεῖ νά κατανοήσει τόν κόσμο καί νά μάθει ἄλλες γλῶσσες. Ἡ ἑλληνομάθεια εἶναι τό “σῆμα κατατεθέν” τοῦ καλλιεργημένου πολίτη τοῦ αἰώνα μας».
Σήμερα λειτουργοῦν στό ἐξωτερικό 58 ἀμιγῶς ἑλληνικά σχολεῖα μέ συνολικό ἀριθμό 3.300 περίπου μαθητῶν. Στή Γερμανία λειτουργοῦν 29, στό Κονγκό 8, στήν Αἴγυπτο 6, στό Βέλγιο, στή Ρουμανία καί στό Ἡνωμένο Βασίλειο ἀπό 4, στό Ἰσραήλ 2 καί 1 στήν Ἰταλία. Ἐκτός αὐτῶν τῶν ἀμιγῶς ἑλληνικῶν σχολείων, στό ἐξωτερικό λειτουργοῦν πολύ περισσότερα δίγλωσσα σχολεῖα, στά ὁποῖα διδάσκεται καί ἡ ἑλληνική γλώσσα ἐκτός ἀπό τήν τοπική γλώσσα τῆς χώρας. Ἐπιπλέον λειτουργοῦν πάνω ἀπό 200 τμήματα ἑλληνικῆς γλώσσας καί πολιτισμοῦ στό ἐξωτερικό, ὅπου διδάσκεται ὡς δεύτερη ξένη γλώσσα ἡ ἑλληνική.
Καί ἐνῶ αὐτά συμβαίνουν στόν κόσμο, εἶναι λυπηρό ἐδῶ στήν Ἑλλάδα νά ὑπάρχουν ἔστω καί λίγοι ἀκαδημαϊκοί δάσκαλοι οἱ ὁποῖοι νά θεωροῦν ὅτι τά ἀρχαῖα ἑλληνικά καί τά νέα ἑλληνικά εἶναι δύο διαφορετικές γλῶσσες (!). Ὅταν μάλιστα μαθητές μόλις Δ΄ Δημοτικοῦ ἀναγνωρίζουν ἀπό τίς 22 πρῶτες ὁμηρικές λέξεις τοῦ ἀρχαίου κειμένου τῆς Ὀδύσσειας, 15 σημερινές λέξεις!
Κρίμα…
Ἑλληνομάθεια σέ δημόσιο ἀμερικανικό σχολεῖο
Συμπληρώνονται φέτος 20 χρόνια ἀπό τό 2006, ἀφότου ἱδρύθηκε καί λειτουργεῖ ἕνα πρωτοποριακό δημόσιο ἀμερικανικό σχολεῖο στό Wilmington τῆς πολιτείας Delaware τῶν ΗΠΑ. Πρόκειται γιά τό Odyssey Charter School, τό ὁποῖο διαθέτει 2.500 μαθητές, τό 98% τῶν ὁποίων δέν ἔχει ἑλληνική καταγωγή καί στό ὁποῖο ὅλο σχεδόν τό προσωπικό εἶναι ἑλληνόφωνο μέ μητρική γλώσσα τήν ἑλληνική. Στό σχολεῖο αὐτό διδάσκεται ἡ ἑλληνική γλώσσα ὑποχρεωτικά καθημερινά γιά 2 διδακτικές ὧρες. Τά παιδιά χωρίζουν τή μέρα τους σέ 2 μέρη: μέ τήν ἑλληνόφωνη δασκάλα διδάσκονται μαθηματικά καί φυσικές ἐπιστῆμες ἀποκλειστικά στά ἑλληνικά, καί μέ τήν ἀγγλόφωνη ἐκπαιδευτικό διδάσκονται γλώσσα καί κοινωνικές ἐπιστῆμες. Στήν εὔλογη ἐρώτηση τοῦ δημοσιογράφου τῆς ἐφημερίδας «Καθημερινή» γιατί οἱ μή Ἕλληνες γονεῖς ἐπιλέγουν αὐτό τό σχολεῖο, οἱ ὑπεύθυνοι δήλωσαν τά ἑξῆς ἀξιοσημείωτα:
«Οἱ γονεῖς βλέπουν στήν πράξη ὅτι τά παιδιά τους βελτιώνουν τίς ἐπιδόσεις τους στά ἀμερικανικά τέστ. Ἐξάλλου, τό 90% τοῦ λεξιλογίου τῶν STEM μαθημάτων ἔχει ἑλληνικές καί λατινικές ρίζες, ἐνῶ τό 30% τῆς ἀγγλικῆς γλώσσας εἶναι ἐτυμολογικά ἑλληνικό. Ἄν μάθεις ἑλληνικά, μαθαίνεις καλύτερα καί τά ἀγγλικά. Ἐπιπλέον αὐτῶν, τά ἑλληνικά ἔχουν καί ἄλλο πρακτικό ὄφελος. Οἱ ἐξετάσεις ἑλληνομάθειας ἀναγνωρίζονται στά ἀμερικάνικα πανεπιστήμια καί προσφέρουν στούς σπουδαστές ἀπαλλαγή ἀπό τό ὑποχρεωτικό μάθημα ξένης γλώσσας, ἐξοικονομώντας ἔτσι χιλιάδες δολάρια».
Ἄν σέ αὐτά προσθέσουμε ὅτι ὑπάρχουν μαθητές πού ὅταν τούς μιλοῦν στό σχολεῖο ἀγγλικά προσβάλλονται (θέλουν δηλαδή νά τούς μιλοῦν ἑλληνικά, γιατί εἶναι περήφανοι πού τά ἔμαθαν), μήπως ὅλα αὐτά ἔχουν κάτι νά ποῦν στό ΙΕΠ, στό Ὑπουργεῖο Παιδείας καί στήν ὅλη ἑλληνική ἐκπαιδευτική κοινότητα;