Ἡ Ἀντωνία Ἀπατσίδου γεννήθηκε στήν Ἀθήνα ἀπό γονεῖς πρόσφυγες τῶν πόλεων Τραπεζούντας καί Σαμψούντας τοῦ Πόντου. Σπούδασε Φιλολογία στό Πανεπιστήμιο Ἀθηνῶν καί Γαλλικά στό Ἰνστιτοῦτο μέ ἀπόκτηση πτυχίου στό ὑψηλότερο ἐπίπεδο διδασκαλίας τῆς γλώσσας.
Ἐπέλεξε τήν ἀφιέρωση τῆς ζωῆς της στόν Χριστό καί στά ἔργα τῆς ἱεραποστολῆς. Νεότατη, ἀλλά μέ τή σοβαρότητα καί τό ὅλο ἦθος τοῦ χαρακτήρα της διηύθυνε τίς ἀλησμόνητες κατασκηνώσεις στελεχῶν ἀπό ὅλη τήν Ἑλλάδα, τή δεκαετία τοῦ ’60, στήν Πεύκη Ἀττικῆς. Ἐργάστηκε σέ διάφορα σχολεῖα τῆς Ἑλλάδας.
Τό 1985, Διευθύντρια στό Λύκειο Κυθήρων, ἀπεδέχθη ὁλόψυχα, ὡς θεία πρόσκληση, τήν πρόταση ἄμεσης ἀφυπηρέτησης καί μετάβασης ἀπό τόν Σεπτέμβριο τοῦ 1985 στό τότε Ζαΐρ. Στόχος ἡ ἵδρυση σχολείου δευτεροβάθμιας ἐκπαίδευσης στό ἤδη λειτουργοῦν ἀπό τό 1983 δημοτικό σχολεῖο ἀρρένων μέ τήν ἐπωνυμία «ΦΩΣ ΕΘΝΩΝ» τῆς Ἱεραποστολῆς στήν Κανάγκα, μέ τόν π. Χαρίτωνα Πνευματικάκη καί κλιμάκιο ἀδελφῶν.
Ἐκεῖ εἶχε τήν τόλμη καί τή σοφία νά αἰτηθοῦν τήν ἵδρυση σχολείου Greco-Latin, ἑλληνο-λατινικοῦ, παρά τούς βάσιμους φόβους μή ἐγκρίσεως τοῦ πρωτάκουστου γιά τό Ζαΐρ αὐτοῦ τοῦ εἴδους σχολείου. Ὅταν 3,5 χρόνια μετά, στίς 2.2.1989, ἦρθε ἡ γραπτή ἀναγνώριση, ἔγραφε: «Δέν μποροῦσα νά φανταστῶ Ὀρθοδοξία χωρίς ἑλληνικά. Δόξα τῷ Θεῷ, ἀπήντησε!».
Εἶχαν προηγηθεῖ βέβαια ἐπισκέψεις τοῦ κυβερνήτη στά σχολεῖα, ὅπου στίς 20.10.1986 ἔγραψε στό λεύκωμα τοῦ νεοσύστατου Γυμνασίου: «Ἐκφράζω τίς εὐχαριστίες μου στήν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία γιά τήν προσφορά της στό ἔργο μορφώσεως τῆς νεότητάς μας καί τά πλήρη συγχαρητήριά μου στούς διευθύνοντες τό σχολεῖο τοῦτο γιά τό ὑψηλό αἴσθημα εὐθύνης καί ὀργανώσεως». Σύντομα πολλοί κυβερνητικοί παράγοντες ζήτησαν νά ἐγγραφοῦν τά παιδιά τους σ’ αὐτά τά σχολεῖα.
Στίς πολλές ἐπιστολές της καταγράφει τό πλῆθος αἰτήσεων μαθητῶν νά βαπτισθοῦν ἀλλά καί τούς ὁραματισμούς καί προβληματισμούς της γιά βαθύτερα πνευματικά θέματα τῶν μαθητῶν της: «Τό Γυμνάσιο κατεργάζεται τήν μόρφωση πιστῶν, καί δή στελεχῶν» (ἐπιστολή 25.11.87).
«Ποιά θά μποροῦσε νά εἶναι ἡ σχέση τούτου τοῦ λαοῦ μέ τήν σταθερότητα; Λέξη καί ἔννοια, ὅπως καί τῆς εὐθύνης, ἀνύπαρκτη στό λεξιλόγιό τους; Μέσα σέ μιά φύση ἀφιλόξενη, πού τούς ἀναγκάζει κάθε δύο χρόνια σχεδόν νά τήν ἐγκαταλείπουν, γιατί πιά δέν ἀποδίδει… Πού ἡ πολυγαμία διέγραψε τήν ἔννοια τῆς πιστότητας… Μόνο ἡ Χάρις ἀλλοιώνει, ὅσους ἀλλοιώνει» (ἐπιστολή 10.4.88).
«Σκέπτομαι τόν λαό, ὅπου ὁ Θεός μ’ ἔβαλε νά ἐργάζομαι. Ποῦ νά βροῦν τήν ἀγάπη; Κι ἄν τήν βροῦν, πῶς νά τήν πιστέψουν;… Καί βέβαια δέν θά ἀρνηθεῖς ὅτι εἶναι ἄνθρωποι, ὅμως αὐτή τήν εὐαισθησία τῆς δόσεως καί λήψεως μές στήν ἀγάπη, τήν ἔχει θάψει στό εἶναι τους ἕνας ὑποκριτικός πολιτισμός, ζυμωμένος στό ψέμα καί στήν ὑστεροβουλία…» (ἐπιστολή 17.11.91).
Ἀλλά ὅπως ἀποδείχτηκε ἡ sœur Ἀντωνία πρόσφερε ἀγάπη στούς μαθητές καί στούς συνεργάτες της. Στούς ἐπισκόπους, κληρικούς, γιατρούς, δικηγόρους, δασκάλους καί πλῆθος ἄλλους, πού ἔμαθαν ἄριστα τά ἑλληνικά, διασκορπίστηκαν στίς χῶρες τῆς Ἀφρικῆς καί ὅλου τοῦ κόσμου καί τῆς ἀναγνωρίζουν τήν προσφορά πλούσιας μόρφωσης καί ἀληθινῆς ἀγάπης – κάποτε μαζί μέ αὐστηρότητα – μάλιστα ὅταν διέβλεπε ὅτι ὑπόσχονταν κάτι.
Στενοί συνεργάτες της μαρτυροῦν τήν μεγάλη ἐπιμέλεια, μέ πολύωρη ἐργασία, εὐθύνη καί ἐπίγνωση, πλήθους μεταφράσεων καί διορθώσεων ἱερῶν κειμένων, ἐκκλησιαστικῶν βιβλίων, ὕμνων καί τραγουδιῶν πού ἔβαλε στό στόμα τῶν καλλίφωνων μαθητῶν της.
Στίς 16.10.2001 γράφει: «Ἔχουμε μιά καινούργια ἀπασχόληση ἐφέτος. Μιά ραδιοφωνική ἐκπομπή 30΄ τοῦ σχολείου. Εὔχεσθε νά βρίσκουμε τά θέματα καί νά τά παρουσιάζουμε μόνον πρός ὠφέλειαν τῶν ψυχῶν καί δόξαν τοῦ Κυρίου».
Δεκαεννέα χρόνια στήν Ἱεραποστολή τοῦ σημερινοῦ Κονγκό πέρασε ἀναπόφευκτα πειρασμούς καί κινδύνους. Οἱ ἐμφύλιες ταραχές στήν ἀχανῆ αὐτή χώρα χτύπησαν καί τήν πόρτα τῆς Ἱεραποστολῆς, ὅπου ἡ ἀδελφή Ἀντωνία μέ πίστη, ἀνδρεία, κατανόηση καί συνετή προσφορά τροφίμων καί δώρων ἀπομάκρυνε τήν ἔσχατη ἀπειλή. Τό 2004 ἐπέστρεψε στήν Ἑλλάδα καί στήν Ἀδελφότητά της «Ἡ Ἄμπελος». Ἄφησε πίσω της τά σχολεῖα μέ ἐπιτυχίες καί κρατική ἀναγνώριση. Σήμερα βρίσκονται σέ ἄνθιση, μέ πλῆθος μαθητῶν καί παραρτήματα, μέ τήν ἴδια ἐπωνυμία «ΦΩΣ ΕΘΝΩΝ», σέ ὅλη τή χώρα.
Μέ τήν ἐπιστροφή της ἀνέλαβε εὐχαρίστως τόν Κύκλο ἐπιστημόνων τοῦ Πειραιᾶ, ὅπου εἶχε ἐργαστεῖ καί ὡς καθηγήτρια. Τά τελευταῖα χρόνια τῆς ζωῆς της ἔμεινε ἀσθενής, ἀλλά πάντα ἀβαρής, χωρίς κανένα θέλημα, καμία ἀντίρρηση, καμία ἀπαίτηση ἤ παράπονο, κατά τήν μαρτυρία ὅσων τήν διακονοῦσαν. Σιωπηλή ἀλλά, κατά μαρτυρία τῶν κληρικῶν πού τακτικά τή μεταλάμβαναν, ἠθελημένη σιωπή καί μυστική ἐνατένιση τῶν πνευματικῶν οὐρανίων δωρεῶν.
Ἄφησε τήν τελευταία της πνοή ξημερώματα Κυριακῆς, 14 Ἰουνίου 2026, μέ γαλήνιο πρόσωπο στό πέρας τῶν ἀγώνων της. Στήν ἐξόδιο ἀκολουθία της παρέστη, εὑρισκόμενος στό Ἅγιο Ὅρος, ὁ ἐπίσκοπος Μπενίν, Τόγκο καί Μπουρκίνα Φάσο τῆς Δυτικῆς Ἀφρικῆς, Ἀθανάσιος Καγιέμπε, ἀπόφοιτος τῶν Σχολείων «ΦΩΣ ΕΘΝΩΝ» τοῦ Κονγκό. Μαζί του ὁ πρεσβύτερος π. Στέφανος Musungayi, πού διακονεῖ στό Μετόχι τοῦ Πατριαρχείου Ἀλεξανδρείας στήν Ἀθήνα καί δύο δικηγόροι – ὁ ἕνας μάλιστα ἦρθε ἀπό τήν Ἱσπανία – ὅλοι μαθητές της. Κοντά τους καί ἡ νεαρή Ἀντωνία, βαπτισμένη στό ὄνομά της, κόρη ἱερέως, μέ σύζυγο ἐπίσης μαθητή.
Ὁ Θεοφιλέστατος μίλησε μέ ἔντονη συγκίνηση καί ἀγάπη. Μετέφερε μήνυμα συμμαθητῶν ἀπό διάφορες χῶρες, ὅπου ἔγραφαν τί τούς πρόσφερε ἡ πνευματική τους μητέρα, ἀδελφή Ἀντωνία:
«Μᾶς ἔμαθε ν’ ἀγαπᾶμε τόν Θεό καί νά σεβόμαστε τόν πλησίον μας, νά συγχωροῦμε καί νά ἔχουμε πίστη στίς δύσκολες στιγμές… Ἡ ἀδελφή Ἀντωνία παραμένει ζωντανή στίς μνῆμες, στίς προσευχές μας καί στίς καλές μας πράξεις, ἐμπνευσμένες ἀπό τό παράδειγμά της. Τό ἔργο της δέν τελειώνει σήμερα, διότι συνεχίζει νά ζεῖ σέ κάθε ψυχή πού ἄγγιξε.
Στό ὄνομα ὅλων ἐκείνων πού εἶχαν τήν εὐκαιρία νά τή γνωρίσουν τῆς λέμε ἕνα μεγάλο “εὐχαριστῶ”. Σᾶς εὐχαριστοῦμε, ἀδελφή, γιά τήν ἀγάπη σας, τίς συμβουλές σας, τήν πίστη καί τή θυσία σας.
Σᾶς εὐχαριστοῦμε γιατί πιστέψατε σ’ ἐμᾶς, στίς ἱκανότητές μας νά μεταμορφώσουμε τούς ἑαυτούς μας. Σᾶς εὐχαριστοῦμε πού φωτίσατε τούς δρόμους μας καί μᾶς κάνατε καλύτερους ἀνθρώπους…».
Αἰωνία αὐτῆς ἡ μνήμη.